Okulumuzun Tarihçesi



Osmanlı İmparatorluğu döneminde 1538’den itibaren gemiler sefere çıkmadan önce Boğaz'da şuanda okulumuzun bulunduğu yere yaklaşır, tüm mürettebat güvertede, dikkatle karşılarındaki tepeye bakar, huşu içinde bekleyen denizcilerin "Ey ya molla" ( denizcilik literatöründeki “heyamola” buradan gelir) çağrısı Boğaz'daki sessizliği bozar, yeşillikler arasındaki tepede denizcilerin piri olarak adlandırılan manevi önder, Kanuni Sultan Süleyman’ın süt kardeşi Şeyh Yahya Efendi ( 1495 -1570 ) belirir, ellerini havaya kaldırıp denizcilerin sağ salim dönmesini dilerdi. Mürettabatın her bir ferdi de yüksek sesle "Amin!" der, Akdeniz'e doğru yol alırdı. Bu gelenek Yahya Efendi’nin vefatından sonra da devam ettirildi. (O zamanlarda olduğu gibi günümüzde de Şeyh Yahya Efendi'nin Boğaz'ı ve denizcileri koruduğuna inanılır.)

Okulumuzun bulunduğu alan 17.yy’da Kazancıoğlu Bahçesi olarak bilinirdi. 17.yy’dan sonra sürekli yeni yapılarla donatılmış olan alan, 1863’te yapımına başlanan ve 1867’de tamamlanan Çırağan Sarayı’yla yeni bir kimliğe bürünmüştür. Okulumuzun bulunduğu bina ise 1867-1875 yılları arasında inşaa edilen Beşiktaş’tan Ortaköy’e kadar uzanan Çırağan Sarayı’nın ek yapılarından (Feriye Sarayları) biridir. Türk deniz taşımacılığı eğitimi 5 Aralık 1884 tarihinde İstanbul/Heybeliada'da bulunan Deniz Harp Okulu'nun özel bir bölümü biçiminde yatılı olarak "Leyli Tüccar Kaptan Mektebi" adı ile açılmıştı. 1908 yılı mezunlarını verdikten sonra kapatılan bu kuruluş, 1909 yılında Çarkçıbaşı Hamit Naci Özdeş tarafından, İstanbul/Azapkapı'da özel gündüzlü, ortaokul sonrası 4 yıl eğitim-öğretim süreli olarak Güverte ve Makine Bölümlerinden oluşan "Milli ve Hususi Ticaret-i Bahriye Kaptan ve Çarkçı Mektebi" adıyla yeniden açıldı.


Okul, önce İstanbul/Yüksekkaldırım'a, sonra yine ilk yeri olan İstanbul/Azapkapı'ya, daha sonra 1913 yılında İstanbul/Üsküdar'da Paşalimanı'na taşındı. 1927 yılında İstanbul/Ortaköy'de Feriye Sarayı'na taşınıp, 1928 yılında "Âli Deniz Ticaret Mektebi" adıyla devletleştirilerek İktisat Bakanlığına bağlanan okul, her biri 2'şer yıl süreli Lise ile Yüksek Birimleri olan Güverte ve Makine Bölümleri bulunan bir eğitim-öğretim kurumu olarak yeniden düzenlendi. 1930 yılında inşa edilen yeni binalar ile yatılı duruma getirilen okul, 1934 yılında "Yüksek Deniz Ticaret Mektebi" adını aldı ve lise bölümü 3 yıl,yüksek birimi 2 yıl olarak belirlendi. 1939 yılında yüksek birimleri 3 yıla çıkarıldı. Aynı yıl Ulaştırma Bakanlığı'na bağlanan Yüksek Deniz Ticaret Mektebi'nin Lise Bölümleri 1944-1945 eğitim öğretim yılında kapatıldı. Son lise mezunların verildiği 1946 yılında 4915 sayılı Yasa ile adı "Yüksek Denizcilik Okulu" olarak değiştirilip yeniden düzenlenerek, yine Ulaştırma Bakanlığı'na bağlı, 4'er yıl süreli Güverte ve Makine Bölümlerinden oluşan yüksek öğretim kurumuna dönüştürüldü. 18 Ağustos 1981 gün ve 1507 sayılı yasa ile Deniz Kuvvetleri Komutanlığı içine alınıp, şu anda bulunduğu İstanbul-Tuzla'ya taşınarak, adı "Denizcilik Yüksek Okulu" olarak değiştirildi ve eğitim-öğretim yapısı yeniden düzenlendi. ( Bu okul 3 Temmuz 1992 de İstanbul Teknik Üniversitesine bağlanmıştır.) 17.02.1982 tarihinde yapılan Deniz Alaka ve Menfaatleri Yüksek Koordinasyon kurulunun 3. toplantısı sonunda alınan kararlara dayalı olarak, Yüksek Denizcilik Okulunun Tuzla’ya taşınması ile boşalan bina ve tesisler “Orta Kademe Gemiadamı” yetiştirmek üzere M.E.B.’na devredildi. 1945’te kapatılan denizcilik lise kısımlarının ardından 1982 yılında kurulan okulumuz “Ortaköy Denizcilik Meslek Lisesi” adıyla ''Güverte '' ve '' Gemi Makineleri'' Bölümleri ile faaliyete geçti ve parasız yatılı öğrenci alımına başladı.


1983-1984 öğretim yılında okulumuz bünyesine '' Gemi Elektroniği ve Haberleşme'' ve “Liman İşletme” Bölümleri de eklendi. Denizcilik mesleği ile ilgili eğitim ve öğretim faaliyetlerinin yürürlükte bulunan ulusal ve uluslararası denizcilik mevzuatı esaslarına göre gerçekleştirilmesi zorunluluğu sebebiyle 1985 yılından itibaren okulumuzda bir kısım derslerin İngilizce verilmesi kararı alındı, eğitimin ilk yılı hazırlık olmak üzere toplam 4 yıllık Anadolu Denizcilik Meslek Lisesi'ne dönüştürüldü. Aynı yıl Endüstriyel Okullar projesi kapsamında Güverte ve Gemi Elektroniği ve Haberleşme bölüm atölyeleri günün şartlarında modern teçhizatlarla donatıldı. 1986 yılında “Liman İşletme” bölümü kapatıldı. 1992 yılında M.E.B.'nca vefat etmiş olan Deniz Ticaret Odası Kurucusu ve Başkanı Ziya Kalkavan'ın adı okulumuza verilerek yeni ismi ''Ziya Kalkavan Anadolu Denizcilik Meslek Lisesi '' oldu. 1995-1996 Eğitim-öğretim yılından itibaren yatılılık kaldırılarak gündüzlü öğrenci alınmaya başlandı. Son yatılı mezunlarını 1998 yılında verdi. 2006-2007 öğretim yılında müfredat yenilemeleri yapılarak ismi '' Ziya Kalkavan Denizcilik Anadolu Teknik Lisesi '' olarak değiştirildi, kısmi yatılılık tahsis edildi. 2014-2015 Eğitim-Öğretim yılı başında okulumuzun ismi, M.E.B. yeni düzenlemeleri çerçevesinde, “Ziya Kalkavan Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi” olarak belirlendi. Okulumuz Nisan 2018 yılında M.E.B. tarafından denizcilik alanındaki ilk proje okul olarak tayin edilmiştir.